ماشاءاله شمس الواعظين
روزنامه نگاران و سلامت رای
گيری اول اسفند
من از صبح در خيلی حوزه های انتخابيه
رفتم. قطعا استقبال مردم مثل مجلس ششم نبود. در شمال و غرب و شرق تهران کاملا
محسوس بودکه استقبال پايين است امادر مرکز و جنوب تقريبا ميزان مشارکت مردم متوسط
و زير متوسط بود بطور کلی اگر
بخواهم منصفانه نگاه کنم، بايد بگويم ميزان شرکت مردم در رای گيری امروز چيزی بيش
از آخرين انتخابات شوراها و به مراتب کمتر از انتخابات مجلس ششم بود.
گفت و گو: مهيندخت مصباح
سخنگوی انجمن دفاع از آزادی مطبوعات، آقای
ماشاءاله شمس الواعظين احتمال دست کاری در نتيجه انتخابات را با توجه به حضور
خبرنگاران داخلی و خارجی و هيئت های نظارت، بسيار دشوار ارزيابی ميکند و می افزايد
ميزان استقبال مردم را ميتوان بيشتر از انتخابات شوراها و به مراتب کمتر از
انتخابات دور ششم مجلس ارزيابی کرد. او ضمنا اميد چندانی به رفع توقيف دو روزنامه
شرق و ياس نو ندارد
دويچه وله: آقای شمس الواعظين بزعم
بسياری ناظران، توقيف دو روزنامه شرق و ياس نو در آستانه انتخابات نه بخاطر چاپ
نامه نمايندگان به رهبر، بلکه با اين هدف بوده که جلوی روشنگری های آنها در رابطه
با تقلب های احتمالی گرفته شود، شما در اينمورد چه ميگوييد؟
شمس الواعظين: انجمن دفاع از آزادی مطبوعات با
انتشار بيانيه ای در روز پنجشنبه سی بهمن به اين نکته اشاره کرد که ممکن است يکی
از دلايل توقيف ها پيشگيری از احتمال اقدام اين و روزنامه در مورد افشای پاره ای
تلاش ها برای بازی کردن با رای مردم بوده باشد. در هر حال اين گمانه، تاييد ميشود.
دويچه وله: حال با توجه به همين مورد، نمايندگان
مطبوعات و روزنامه نگاران روشنگر چگونه ميخواهند وظيفه خود در مورد پوشش دادن
اخبار مربوط به دستکاری های احتمالی در نتيجه انتخابات و بطور کلی امر سلامت رای
گيری را انجام دهند؟
شمس الواعظين: اولا اعمال پاره ای دست کاريها در
نتايج آرا، به دليل نظارت بسيار زياد هيئت های اجرايی بر صندوق ها، خيلی دشوار به
نظر ميرسد. فراموش نشود اگر هم چنين اتفاقی بيفتد، اکنون حدود ۳۰۰ خبرنگار و
روزنامه نگار در ايران هستند و در بسياری حوزه های انتخاباتی حضور داشته اند و
عملا اينها ناظران انتخابات محسوب ميشوند. آنها گزارش هايی در رابطه با ميزان
استقبال مردم به شبکه های خبری و روزنامه های خودشان مخابره کرده اند. ضمنا از
يکسو روزنامه نگاران ايرانی امانت دارانه گزارش های مربوط به ميزان حضور مردم را
خواهند داد و از انجام وظايف ملی و صنفی خود کوتاهی نخواهند کرد و از سوی ديگر هم
دولت خاتمی و وزارت کشور قول داده و تعهد کرده اند که هيچ دستکاری در آرای مردم
صورت نگيرد و ما اميدواريم در عمل حفظ رای مردم بهمان ترتيبی که بوده، انجام شود.
دويچه وله: مشاهدات و جمعبندی خود شما
از انتخابات امروز چه بود؟
شمس الواعظين: من از صبح در خيلی حوزه های
انتخابيه رفتم. قطعا استقبال مردم مثل مجلس ششم نبود. در شمال و غرب و شرق تهران
کاملا محسوس بودکه استقبال پايين است امادر مرکز و جنوب تقريبا ميزان مشارکت مردم
متوسط و زير متوسط بود.البته هنگام تمام شدن زمان رای گيری، با شمارش صحيح آراء
معلوم ميشود که چند درصد شرکت کرده بودند. بطور کلی اگر بخواهم منصفانه نگاه کنم،
بايد بگويم ميزان شرکت مردم در رای گيری امروز چيزی بيش از آخرين انتخابات شوراها
و به مراتب کمتر از انتخابات مجلس ششم بود.
دويچه وله: انجمن دفاع از آزادی
مطبوعات ظرف دو روز گذشته پس از توقيف ياس نو و شرق، چه اقداماتی انجام داده و چه
پاسخ هايی در پيگيری هايش دريافت کرده است؟
شمس الواعظين: انجمن، پنجشنبه ظهر تشکيل جلسه فوق
العاده داد و بيانيه ای در سه ماده در جهت محکوم کردن اقدام قوه قضاييه صادر کرد.
انجمن، مسئول اين اقدام را قوه قضاييه و شورای امنيت ملی دانست که تحت رياست رئيس
جمهور سيد محمد خاتمی اداره ميشود. اعلاميه بازتاب گسترده ای در محافل خبری داخلی
و خارجی داشت. از اين به بعد ما در ارتباط با توقيف اين دو روزنامه با مسئولان
وزارت ارشاد وارد گفتگو خواهيم شد تا اين توقيف موقت بلافاصله پايان پيدا کند و
اين دو روزنامه بتوانند به رسالت خبری خود ادامه دهند.
تا چه حد مقامات قضايی به اين درخواست ما پاسخ
مثبت بدهند خبر نداريم اما با توجه به اينکه تجربه به ما نشان داده که هر توقيف
موقت به توقيف طولانی و دائمی تبديل شده، نميتوانيم اميدوار باشيم که ايندو نشريه
بتوانند در آينده دوباره منتشر شوند. پيگيری های ما بهر حال در حد نامه نگاری و
دادن هشدار ادامه می يابد.
دويچه وله: آيا ممکن است سايت های
اينترنتی، بعنوان يک تدبير جايگزين نشريات توقيف شده گردند؟
شمس الواعظين: از ارديبهشت ۷۹ که سيل توقيف
مطبوعات جريان پيدا کرد، ما شاهد ظهور و تاسيس سايت های اينترنتی فراوانی بوده ايم
و اکنون بسياری از کانال های ارتباطی مردم از طريق رسانه های جايگزين يعنی سايت
های اينترنتی است. جريان اطلاع رسانی کشور هرگز متوقف نشده حتی اگر فرض کنيد که
سايت های اينترنتی هم تعطيل شوند هر چند امری مخاطره آميز خواهد بود.
به دليل فقدان رسانه های فعال ملی، رسانه شايع
همچنان اينترنت است . من معتقدم که ما همچنان گردش اطلاعات را از طريق بسياری
کانال های ارتباطی در ايران خواهيم داشت و قطعا در آينده شاهد افزايش پايگاه های
اطلاع رسانی اينترتنی خواهيم بود.
دويچه وله: آيا از ميان امضا کنندگان بيانيه
روزنامه نگاران دايربر عدم شرکت در انتخابات کسی به دادگاه احضارشده است؟
شمس الواعظين: نه. لااقل برای خود من که جزو امضاء
کنندگان بودم، تا کنون احضاريه نيامده. اما قبلا برايم در فاصله سفر به خارج از
کشور احضاريه آمده بود که بهمين خاطر سفر به کانادا را نيمه تمام گذاشتم و برگشتم.
اما در ايران اعلام کردم که به دلايل سه گانه به دادگاه نميروم.
دويچه وله: دلايل تان چه بود؟
شمس الواعظين: اول اينکه آقای سعيد مرتضوی دادستان
عمومی و انقلاب تهران پرونده های زيادی در ارتباط با تخلفات قضايی دارد. دوم اين
که من خودم شاکی هستم عليه ايشان در دادگاه انتظامی قضات و موضوع پيگيری نشده است.
سوم اين که پرونده زهرا کاظمی خبرنگار ايرانی کانادايی در دادگاههای قوه قضاييه
معلق مانده و يکی از متهمان اين پرونده بنا به گزارش کميسيون عفو ۹۰ و وزارت
اطلاعات و گزارش رئيس جمهور، شخص آقای دادستان يعنی سعيد مرتضوی است .
من اعلام کردم که با توجه به اين سه دليل به
دادگاه نميروم مگر اينکه به پرونده های خود آقای مرتضوی رسيدگی شود و ديگر اينکه
ما امنيت جانی نداريم و معلوم نيست پس از رفتن به دادگاه و جلسه بازجويی، آن هم در
کمال سلامت مثل خانم زهرا کاظمی، چه اتفاقاتی برای ما بيفتد.