توصيه نخست وزير هند به احمدی نژاد پيش از رأی عليه ايران

• راي دور از انتظار هند، چين و روسيه در تصويب قطعنامه اروپا عليه ايران در شوراي حكام آژانس بين المللي انرژي اتمي

 

 

بی بی سی -  هند از گفتگويی تلفنی خبر داد که جمعه شب (23 سپتامبر) ميان محمود احمدی نژاد رئيس جمهور ايران و منموهان سينگ، نخست وزير هند صورت گرفته و طی آن آقای سينگ به رئيس جمهور ايران توصيه کرده است که برای جلوگيری از رويارويی، موضعی منعطف در قبال برنامه هسته ای کشورش اتخاذ کند و برای پايان دادن به مسائلی که بر سر اين برنامه ايجاد شده، از موضع خود کوتاه بيايد.

آن گونه که وزارت خارجه هند اعلام کرده، اين مکالمه تلفنی از جانب ايران و يک شب پيش از آن انجام گرفته که شورای حکام آژانس بين المللی انرژی اتمی با رأی دادن به قطعنامه پيشنهادی اتحاديه اروپا، امکان ارجاع پرونده هسته ای ايران به شورای امنيت سازمان ملل متحد را فراهم آورده است و هند اگرچه ابتدا با اين قطعنامه مخالفت می کرد اما به اين قطعنامه رأی مثبت داده است.

اين در حالی است که ايران روی کمک هند به جلوگيری از تصويب چنين قطعنامه ای حساب زيادی کرده بود و دو کشور در آستانه طرح اين قطعنامه، مذاکرات خود را برای احداث خط لوله انتقال گاز ايران به هند که معامله ای چند ميليارد دلاری است، نهايی کردند.

هرچند دولت آمريکا نيز در ماه ژوئيه گذشته توافقنامه ای برای افزايش همکاری هسته ای خود با هند در زمينه های غيرنظامی منعقد کرده و ممنوعيت هند از دسترسی به فناوری حساس هسته ای را لغو کرده بود.

با آغاز گفتگوهای ايران و هند برای جلب حمايت آن کشور از موضع هسته ای ايران، نمايندگان مجلس کنگره آمريکا نسبت به رويه ای که هند در قبال ايران اتخاذ کرده ابراز خشم کردند و تهديد کردند که جلوی اجرای توافقنامه هسته ای دولت آمريکا با هند را خواهند گرفت.

در قطعنامه ای که عليه ايران تصويب شده، اين کشور متهم به موارد متعدد نقض پيمان بين المللی منع گسترش جنگ افزارهای هسته ای شده و نسبت به برنامه هسته ای اين کشور ابراز بی اعتمادی شده است.

تدوين کنندگان قطعنامه که دولتهای بريتانيا، فرانسه و آلمان هستند، پاسخ به اين پرسش را که آيا ايران به دنبال دستيابی به سلاح هسته ای است يا نه در ظرفيت شورای امنيت سازمان ملل متحد، به عنوان نهاد موظف به تأمين صلح و ثبات جهان دانسته اند.

از ميان 35 عضو شورای حکام، 22 کشور به اين قطعنامه رأی مثبت دادند، دوازده کشور رأی ممتنع و يک کشور رأی مخالف.

يمن، الجزاير، برزيل، چين، مکزيک، نيجريه، پاکستان، روسيه، آفريقای جنوبی، سريلانکا، تونس و ويتنام به قطعنامه رأی ممتنع دادند و تنها کشوری که رأی مخالف داد ونزوئلا بود.

موافقان قطعنامه نيز آرژانتين، استراليا، بلژيک، کانادا، اکوادور، فرانسه، آلمان، غنا، مجارستان، هند، ايتاليا، ژاپن، کره، هلند، پرو، لهستان، پرتغال، سنگاپور، اسلواکی، سوئد، بريتانيا و آمريکا بودند.

 

 

راي دور از انتظار هند، چين و روسيه در تصويب قطعنامه اروپا عليه ايران در شوراي حكام آژانس بين المللي انرژي اتمي

راديو فردا - انس بين المللي انرژي هسته اي قطعنامه ارائه شده از سوي بريتانيا، فرانسه و آلمان در مورد برنامه اتمي ايران را با 22 راي مثبت، يك راي مخالف ونزوئلا و 12 راي ممتنع از جمله روسيه و چين تصويب كرد. دكتر هوشنگ حسنياري استاد مطالعات استراتژيك در كالج سلطنتي كانادا در مصاحبه با راديو فردا مي گويد: راي ممتنع چين و روسيه و همچنين كشورهاي گروه غيرمتعهد بسيار بسيار پرمعنا است و نشان مي دهد ايران نمي تواند روي آنها حسابي باز كند و اگر پرونده به شوراي امنيت ارجاع شود، مشكلات جدي براي جمهوري اسلامي بوجود خواهد آمد. آقاي حسنياري مي گويد: همچنين راي مثبت هند بسيار پرمعناي است و نشان مي دهد آنچه كه براي كشورها مهم است قبل از هرچيز منافع ملي خود آنها است. هوشگنگ حسنياري مي گويد: اروپا و آمريكا به آنچه كه خواستند رسيدند و از اكنون تا ماه نوامبر فرصتي است براي ايران كه ابهاماتي را كه آژانس در مورد برنامه هاي ايران دارد رفع كند تا اين كه پرونده ايران به شوراي امنيت ارجاع نشود.

شوراي حكام آژانس بين المللي انرژي هسته اي قطعنامه ارائه شده از سوي بريتانيا، فرانسه و آلمان در مورد برنامه اتمي ايران را با 22 راي مثبت، يك راي مخالف ونزوئلا و 12 راي ممتنع از جمله روسيه و چين تصويب كرد. حميدرضا آصفي سخنگوي وزارت امور خارجه جمهوري اسلامي قطعنامه را غيرحقوقي و غيرقابل قبول خوانده و بر عدم اجماع در تصويب آن انگشت گذاشت. دكتر هوشنگ حسنياري استاد مطالعات استراتژيك در كالج سلطنتي كانادا درباره آراي ممتنع روسيه و چين در مصاحبه با راديو فردا مي گويد:

دكتر هوشنگ حسنياري: به اعتقاد من راي ممتنع اين دو كشور بخصوص و همچنين كشورهاي ديگر گروه غيرمتعهد بسيار بسيار پرمعنا است و نشان مي دهد اين كشورها در صورتي كه حتي مساله ايران در شوراي امنيت مطرح شود، ايران نمي تواند روي راي كشورها حسابي باز كند و به طور قطع اگر پرونده به آنجا ارجاع شود، مشكلات جدي بوجود خواهد آورد. با گفته هاي اخير رهبران اين كشورها انتظار مي رفت بخصوص چين و هند در مقابل فشارهاي اروپا و آمريكا مقاومت نشان دهند، در صورتي كه چنين نشد.

 

مينا بهارمست (راديو فردا): در مورد هند چطور؟ براي اين كه راي مثبت هند به اين قطعنامه خيلي تعجب آور است.

 

دكتر هوشنگ حسنياري: به طور قطع. اين حتي راي پرمعناتري است به اعتقاد من از راي دو كشور روسيه و چين به اين معنا كه هند همواره خودش را به عنوان يكي از كشورهاي جهان سوم، رهبران كشورهاي جهان سوم در مقابل كشورهاي غربي نشان مي داده و با اين راي مثبت مشكلات ديگري احتمالا در روابط هند و ايران به وجود خواهد آمد. مثلا در مورد اين لوله گازي كه قرار است از ايران گاز را به هندوستان ببرد، با گذر از پاكستان. بنابراين راي مثبت هند راي بسيار پرمعنايي است به خاطر آن كه آنچه كه براي اين كشورها مهم است قبل از هرچيز منافع ملي خود آنها است.

 

م . ب: تهديدهاي اعضاي كنگره آمريكا در رابطه با نيروگاه هاي غيرنظامي كه موافقت شده به هند داده شود، تا چه حد موثر بوده در اين راي هند؟

 

دكتر هوشنگ حسنياري: بعد از چندين دهه جنگ سرد كه هند روابط مناسبي با شوروي سابق داشته در برابر آمريكا، آمريكا تلاش بسياري را به كار برده بخصوص از يازده سپتامبر 2001 به اين سو كه نظر هند را جلب كند و روابط گذشته را بهبود ببخشد با هندوستان، قول هاي بسياري به هندوستان داده از جمله همكاري هسته اي و همينطور در مورد فروش تسليحات بسيار پيشرفته نظامي به هندوستان. بنابراين هندوستان كشور مهمي است كه از نظر اقتصادي در حال ورود به يك مرحله بسيار توسعه مهم است و به همين خاطر از بازار كشوري نظر آمريكا و كشورهاي اروپايي نمي تواند صرفنظر كند. به تكنولوژي اين كشورها نيازمند است و در نتيجه به نظر مي آيد كه هندوستان انتخاب روشني كرده در اين مورد.

 

م . ب: از اولين واكنش هايي كه ايران نشان داده، واكنش جواد وحيدي از اعضاي هيات مذاكره كننده ايران در وين است كه گفته: اين كه كشورهاي اروپايي نتوانستند اجماع را به دست بياورند و مجبور شدند راي گيري كنند، نشان دهنده شكست كشورهاي اروپايي است.

 

دكتر هوشنگ حسنياري: معمولا تصميم گيري در شوراي حكام در آژانس به طور اجماع صورت مي گيرد، ولي از آنجايي كه اين پرونده حساسيت بسيار زيادي برانگيخته، معنايش اين نيست كه اروپا اجبارا در پي اجماع خواهد بود. اجماع مهم است، ولي آنچه كه مهمتر است اين است كه به تركيب اين راي اگر نگاه كنيم، 22 كشور موافق، ونزوئلا تنها كشور مخالف و 12 كشور ممتنع، راي ممتنع معمولا با راي مثبت به حساب مي آيد در عرف سازمان ملل از آنجايي كه اين راي، راي منفي نيست. بنابراين بدون اين كه اجماعي وجود داشته باشد اروپا و آمريكا به آنچه كه خواستند رسيدند و به اعتقاد من از اكنون تا ماه نوامبر فرصتي است براي ايران كه مذاكرات جدي را با آژانس صورت دهد و ابهاماتي را كه آژانس در مورد برنامه هاي ايران دارد رفع كند تا اين كه پرونده ايران به شوراي امنيت ارجاع نشود.